Wednesday, June 3, 2020

कोरोना स्टॉप करोना - भाग 1

बघता बघता एक महिना पूर्ण झाला. ४ मे २०२० रोजी माझ्यासह आईचा कोरोना तपासणी अहवाल पॉझिटिव्ह निघाला. त्यानंतर महिनाभरात अनेक चांगल्या-वाईट घटनांचा जवळून अनुभव घेतला. कोरोनाग्रस्तांकडे लोकांचा बघण्याचा दृष्टिकोन, मानसिकता बघितली. सर्वांच्या प्रेम, सदिच्छा, आशीर्वादामुळे आम्ही दोघेही कोरोनामुक्त झालो. यादरम्यान आलेल्या अनुभवाबद्दल लिहिण्याचा अनेकांनी सल्ला दिला. त्यानुसार घडलेल्या घटना, आलेला अनुभव सर्वांसोबत शेअर करतोय. इतकं वाचायचं का? असा अनेकांना प्रश्नही पडेल. मात्र, अनेक बाबी सर्वांसमोर आणणे, पसरविण्यात आलेल्या अफवांना ब्रेक देण्यासाठी इतके लिहिण्याशिवाय पर्याय नसल्याने सविस्तरपणे काही भागांमध्ये लिहितोय. (भाग १)

शंका आली अन् मी तपासणी केली

गेल्या अनेक वर्षांपासून मी आरोग्य बिटचे वार्तांकन करीत आहे. औरंगाबादेत कोरोनाचा पहिला रूग्ण आढळून आल्यानंतर शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय व रूग्णालय (घाटी), चिकलठाण्यातील जिल्हा रूग्णालय (मिनी घाटी) तसेच खासगी रूग्णालयांमध्ये जाणे-येणे वाढले होते. माझ्यासोबत अन्य दैनिकातील आरोग्य बिटचे रिपोर्टर असायचे. दररोजच्या वार्तांकनाबरोबरच आम्ही धम्माल, मस्ती, जेवन पार्टी करायचो. लॉकडाऊनची घोषणा झाल्यानंतर माझ्याकडे असलेल्या अन्य बिटातील कार्यालये बंद असल्याने तेथील बातम्यांचे प्रमाण कमी झाले होते. ‘कोरोना’ हा सर्वात चर्चेतील विषय बनल्याने, त्यासंदर्भातील बातम्यांचे संकलन अन् समाजामध्ये जागृती कशी करता येईल यासाठी लक्ष केंद्रीत केले होते. शिवाय लॉकडाऊनच्या काळात गरजूंना अन्नदान, धान्याचे किट, औषध आदी मदत (गोपनियता बाळगून तसेच फोटो न काढता)करत होतो. कार्यालयीन जबाबदारी तसेच मदतकार्य करताना स्वतःच्या सुरक्षेची काळजी सुध्दा घेत होतो.
यातच २४ एप्रिलला कार्यालयीन कामकाज संपवून घरी आल्यानंतर आईला अचानक ताप आणि अंगदुखीचा त्रास सुरू झाल्याचे वडिलांनी सांगितले. क्षणाचाही विलंब न करता रात्री १० वाजेच्या सुमारास आईला फॅमीली डॉक्टरांकडे घेऊन गेलो. हॉस्पीटलच्या बाजूलाच मामाचे घर आहे. ते एका मित्रासोबत बाहेर चर्चा करीत उभे होते. आम्हाला बघितल्यानंतर काय झाले म्हणत मामाही हॉस्पीटलमध्ये आले. डॉक्टरांनी आईची तपासणी करून माझ्याकडून कोरोनाच्या परिस्थितीचा धावता आढावा घेतला. बाहेर फिरत असल्याने विशेष खबरदारी घ्यायला सांगत दोन दिवसानंतर आईच्या प्रकृती संदर्भात कळविण्यास सांगितले. दोन दिवसानंतर आईच्या प्रकृतीत सुधारणा झालेली नव्हती. फॅमिली डॉक्टरांऐवजी महापालिकेने उभारलेल्या ताप केंद्रामध्ये तपासणी करायला हवी, यासंदर्भात घरात चर्चा झाली. त्यानुसार वडील आईला घेऊन सिडको, एन-२, कम्युनिटी सेंटर येथे उभारलेल्या महापालिकेच्या ताप केंद्रामध्ये घेऊन गेले. सकाळचे ११ वाजून गेले होते. तिथे डॉक्टर आलेले नव्हते. वडिलांनी संबंधित डॉक्टरांना फोन करून बोलावून घेतले. दुपारी १२ वाजेच्या सुमारास डॉक्टर आले अन् त्यांनी आईची तपासणी करून गोळ्या दिल्या. तपासणी कशा पध्दतीने केली याचा अनुभव वडीलांनी मी कार्यालयातून रात्री घरी आल्यानंतर सांगितला. सध्याचे वातावरणच तसे आहे, इग्नोर करा असं मी वडीलांना म्हणालो. त्यांनीही परिस्थिती लक्षात घेता चर्चा थांबवली. तेथील डॉक्टरांनी दिलेल्या गोळ्या संपल्यानंतरही आईची प्रकृतीत सुधारणा नव्हती. या काळामध्ये अन्य डॉक्टर मित्रांसोबता आईच्या प्रकृतीसंदर्भात चर्चा करून त्यांच्या सूचनेनुसार उपचार सुरूच ठेवला होता. प्रकृतीत सुधारणा नसल्याने २९ एप्रिलला डॉ. हेडगेवार रूग्णालयामागील मनपाच्या शाळेतील ताप केंद्रामध्ये आईला घेऊन गेलो. तेथे रूग्णांच्या रांगा लागलेल्या होत्या. दुपारचे १२ वाजलेले असतानाही तेथे डॉक्टर, नर्स आलेले नव्हते. ही माहिती मनपा आरोग्य अधिकाऱ्यांना दिली. सुमारे अर्धा तास तिथे थांबूनही कोणीच येत नसल्याने आईला घेऊन एन-२ येथील ताप केंद्रांमध्ये गेलो. तिथेही लांबच लांब रांगा लागलेल्या होत्या. डोकंदुखीचा त्रास जाणवत असल्याने आईसोबत मी सुध्दा डॉक्टरांकडून गोळ्या घेतल्या. दोन दिवसानंतर डॉक्टरांनी दिलेल्या गोळ्या संपूनही सुधारणा होण्याऐवजी आईची प्रकृती अधिकच बिघडत चालली होती. ‘कोरोना’च्या पार्श्वभूमीवर शंका आल्याने मी डॉक्टरांना कोरोना तपासणीसंदर्भात चर्चाही केली. मात्र, त्यांनी गरज नसल्याचे सांगितले. यातच १ मे २०२० रोजी अचानक सायंकाळी ७ वाजेच्या सुमारास मला ताप आणि डोकंदुखीचा त्रास सुरू झाला. शंका बळावल्याने कार्यालयातील वरिष्ठांना कोरोना संदर्भातील तपासणी करत असल्याचे सांगितले. २ मे २०२० रोजी मनपाच्या आरोग्य अधिकाऱ्यांशी कोरोना तपासणीसंदर्भात चर्चा केली. आणि डॉ. हेडगेवार रुग्णालयामागील महानगरपालिका शाळेतील ताप केंद्रांमध्ये आईसह तपासणीसाठी गेलो. तेथील डॉक्टरांनी माझ्या दैनंदिन कामकाजाबद्दल माहिती घेऊन स्वॅब तपासणी करण्याचा सल्ला दिला. यासंदर्भात काही वेळेपूर्वीच आरोग्य अधिकाऱ्यांशी फोनवर बोलणे झाल्याचे तेथील डॉक्टरांना मी सांगितले. त्यांनी लगेच स्वॅब तपासणी करण्यासंदर्भातील पत्र दिले. त्या दिवशी स्वॅब किट उपलब्ध नसल्याने दुसऱ्या दिवशी तपासणी करण्याचा निर्णय घेतला. याच दरम्यान, जिल्हा रूग्णालयातील डॉक्टरांशी चर्चा केली. त्यांनी केव्हाही आल्यास स्वॅब घेऊ असे सांगितले. ३ मे २०२० रोजी सकाळी ९ वाजताच मनपाच्या अंगणवाडी सेविका घरी आल्या. तुम्ही कोरोना तपासणी संदर्भात पत्र घेतले होते, तपासणी केली का? अशी विचारणा त्यांनी केली. उपलब्ध नसलेले स्वॅब किट आणि अधिकाऱ्यांशी झालेली चर्चा सांगितल्यानंतर त्या दोघीही निघून गेल्या. दुपारी १२ वाजेच्या सुमारास जिल्हा रूग्णालयातील डॉक्टर मित्राचा तपासणीला येण्यासाठी फोन आला. तत्काळ आईला घेऊन जिल्हा रूग्णालयात कोरोना तपासणी (स्वॅब) देऊन आलो. यासंदर्भातील कल्पना काही मित्रांना दिलेलीच होती. रिपोर्ट काय येतो याकडे सर्वांचे लक्ष लागलेले होते.
--------
अन् सकाळी सात वाजताच कळले रिपोर्ट पॉझिटिव्ह

४ मे रोजी सकाळी ७ वाजताच मित्राने फोन करून मी आणि आई कोरोना पॉझिटिव्ह असल्याचे सांगितले. लगेच जिल्हा रूग्णालयातील डॉक्टरांना फोन करून कल्पना दिली. त्यांनी आमचे नाव पॉझिटिव्ह यादीत आहे का? याची पडताळणी करून दोघांना अ‍ॅडमिट व्हायला सांगितले. लगेच दोघांचे कपडे घे, रूग्णालयात जायचंय असे आईला म्हणालो. माझी काय गडबड सुरू आहे, आईला समजेना. नंतर आम्ही दोघेही पॉझिटिव्ह असल्याचे सांगून घरामध्ये सॅनिटायझर फवारणी करण्याचे वडीलांना सांगितले. जिल्हा रूग्णालयातील परिचयातील नर्सला उपचारासाठी येत असल्याचे सांगितले. नेमकी त्या रूग्णालयातच होत्या. आम्ही रूग्णालयात जाईपर्यंत त्यांनी वॉर्डामध्ये उपचाराची तयारी करून ठेवली होती. नंतर त्यांच्या सहकार्यांना माझी ओळख करून दिली. सकाळी १० नंतर डॉक्टर वॉर्डामध्ये आल्या. मला बघताच आश्चर्याने म्हणाल्या, आपण दोन दिवसांपूर्वीच तर भेटलो होतो. आता घाबरू नका, काळजी करू नका असे म्हणत त्यांनी धिर दिला.
-----
मित्र, नातेवाईकांकडून विचारणा अन् सोशल मिडियावर अफवा

दोघांचा अहवाल पॉझिटिव्ह असल्याची माहिती काही वेळेतच मित्र, नातेवाईकांपर्यंत पोहचली. मला आणि आईला सकाळी ९ वाजेपासूनच फोन सुरू झाले. मित्र, सहकारी अडचण, मदत लागल्यास निसंकोचपणे सांग, असे म्हणत धिर देत होते. मित्र-बंधू शंकर आडसूळ यांनी शासकीय रूग्णालयात उपचार नको, खासगीत करूयात. खर्च कितीही लागला तरी चिंता करू नको. खर्चाचे मी बघून घेईल असे म्हणत सरकारी रूग्णालयात उपचार घेण्यास मला विरोध केला. मात्र, जिल्हा रूग्णालयातील सर्वच डॉक्टर ओळखीचे आहेत. त्यामुळे इथे काहीच अडचण नाही, असं सांगत दोघेही इथेच उपचार घेतो असे सांगून खासगी रूग्णालयात जाण्यास मी नकार दिला. याच काळात शिक्षक मतदार संघाचे आमदार श्री. विक्रम काळे, बहिणीच्या सासूबाई सुशिला पिंपळे-नाईक, श्री. संजय तायडे पाटील, सीए श्री. रोहण आचलिया, प्राचार्य श्री. मनोज पाटील, श्री. प्रदिप विखे, पक्षिमित्र श्री. रमेश राऊत, अ‍ॅड. तथागत कांबळे, प्रा. देवराज दराडे, श्री. सागर मगरे, श्री. विशाल नाईक, श्रीनिवास मोतीयळे, श्री. निखिल पवार यांनी मदतीसंदर्भात विचारणा केली. (आणखी बरीच नावे आहेत, या सर्वांची नावे प्राथमिक स्वरूपात घेतलीय) याशिवाय कार्यालयातील श्री. अविनाश डूंबरे, श्री. भालचंद्र पिंपळवाडकर यांनी उपचार तसेच अडचणीसंदर्भात विचारणा केली. मात्र, मदतीची तुर्तास गरज नाही अडचण आल्यास नक्कीच सांगतो, असे मी सर्वांनाच सांगत होतो. सर्वांचेच प्रेम, आस्था पाहून कोरोना पॉझिटिव्ह असल्याचे मी एकप्रकारे विसरूनच गेलो होतो. दिवसभर मित्रांबरोबरच नातेवाईकांचे फोन, व्हिडियो कॉलींग सुरू होते. आजी, आजोबा, मामा-मामी, बहिण, बहिणीचे सासू- सासरे यासह अन्य नातेवाईक चिंता व्यक्त करत रडत होते. याच दरम्यान, सकाळी १० वाजेच्या सुमारास आरोग्य विभागाचे कर्मचारी घरी पोहचले. आम्ही घरी नसल्याचे समजल्यानंतर फोनद्वारे संवाद साधत दोघांना उपचारासाठी नेण्यास आलोय, तुम्ही कुठे आहात अशी विचारणा केली. दोघेही सकाळीच रूग्णालयात दाखल झाल्याचे सांगितल्यानंतर त्यांनी गल्लीमध्ये जंतुनाशक फवारणी केली. यातच सोशल मिडियावर अफवांनी कळस गाठला होता. परिसरातील एका ‘भक्त’ पुढाऱ्याने सोशल मिडियावर मॅसेज टाकून ते किती सतर्क आहेत, हे दाखवून दिले. दुसऱ्या दिवशी माझ्या संपर्कातील सर्वांची तपासणी होणार होती. अनेकांनी तपासणीसाठी भितीपोटी नकार दिला होता. भिती दूर केल्यानंतर त्यातील काहीजण तपासणीसाठी तयार झाले. यातच ‘भक्ता’ने माझ्या संपर्कातील सर्वच एमआयटीच्या हॉस्टेलमध्ये कॉर्रन्टाईन असल्याचा मॅसेज व्हायरल केला. मुळात, तपासणी करण्यासाठी जाणारे सर्वच पुंडलिकनगरमध्ये बसची वाट पाहत उभे होते. ‘भक्ता’चे सोशल मिडियावरील मॅसेज पाहून यातील अनेकजण आणखीन घाबरून गेले होते. पुढील चार ते पाच दिवस अफवाच अफवा हितचिंतक ‘भक्त’ पसरवत होते. एकाने तर आईची प्रकृती सिरियर असल्याचे अनेकांना सांगून टाकले होते. या अफवानंतर येत असलेल्या फोनमुळे मला अधिक मनस्ताप सहन करावा लागला. इतकेच नव्हे तर दोघांना डिस्चार्ज मिळाल्यानंतर कॉरन्टाईन असतानाही मी बाहेर फिरतोय यासंदर्भातील तक्रार काही हितचिंतकांनी पोलिसांकडे केली होती. मी घरातच असल्याची खात्री पोलिसांनी केल्यानंतर तक्रारीकडे दुर्लक्ष केले.
-------
अन् तिघांचे अहवाल पॉझिटिव्ह
५ मे २०२० रोजी सकाळी पुंडलिनगर येथील तिघांचे अहवाल पॉझिटिव्ह आल्याचे समजले. यात माझे वडील आणि दोन मित्र हमखास असतील अशी शंका होती. चौकशी केल्यानंतर पुंडलीकनगर गल्ली नंबर दोन मधील ते तिघे असल्याचे समजले. तर पुंडलिकनगरमधील माझ्या संपर्कातील मित्र, आरोग्य बिटातील पत्रकार तसेच कार्यालयातील सर्वांचेच अहवाल निगेटिव्ह आल्याचे कळताच मी सुटकेचा निःस्वास टाकला. पॉझिटिव्ह असलेल्या एकास मी ओळखत होतो. दोन जण संपर्क नसल्याने माझ्यासाठी अनोळखीच होते. हे तिघेही माझ्या संपर्कातील नसताना ते कसे पॉझिटिव्ह निघाले हेच समजले नाही. त्यानंतर या तिघांच्या संपर्कात आलेल्यांची तपासणी झाल्यानंतर दररोज तीन ते चार रूग्ण पुंडलिकनगरमध्ये पॉझिटिव्ह निघू लागले. बघता बघता आठवडाभरातच पुंडलिकनगरमध्ये कोरोनाबाधितांच्या आकड्याने पन्नाशी पार केली. एक-एक करून परिसरातील गल्ल्यांचा ताबा घेत पोलिसांनी नागरीकांना गल्ल्यांबाहेर जाण्यास मज्जाव केला. मी स्वताहून कोरोना तपासणी करण्याचा घेतलेला निर्णय योग्यच होता, याची जाणीव मला होऊ लागली. पॉझिटिव्ह निघाल्यानंतर इतरांचीही तपासणी झाल्याने वेळीच कोरोनाचा उपचार सर्वांना घेता आला याचा आनंदही होता. अफवा पसरविणाऱ्या ‘भक्तांनी’ मात्र माझ्यामुळेच या सर्वांना कोरोना झाल्याचे जगजाहीर करूनही टाकले होते. उपचार घेत असताना असे मॅसेज वाचून माझे मनोरंजनही व्हायचे अन् भक्त लोकांमध्ये करत असलेल्या खोट्या जागृतीबद्दल चिडही येत होती.
---------
अफवा पसरविणाऱ्यांचा मामांनाही त्रास

कोरोना पॉझिटिव्ह होण्याच्या ७ ते ८ दिवस अगोदर मी कोणाच्या संपर्कात होतो, याची माहिती आरोग्य विभाग, पोलिसांनी माझ्याकडून घेतली होती. २८ एप्रिल पासून सुट्टीवर असल्याने मी फारसा कोणाच्या संपर्कातही नव्हतो. तरीही जे संपर्कात आले त्यांची यादी दिली. यातील काहींनी तपासणी होईल या भितीपोटी आम्ही संपर्कात नव्हतो, असे सांगितले. अनेकांनी माझे नाव देऊ नकोस म्हणून फोनही केले. मनस्ताप वाढत असल्याने शेवटी तुमचा निर्णय तुम्हीच घ्या, असे म्हणत पुढील संवाद टाळत गेलो. यातच माझे दररोज मामाच्या घरी येणे-जाणे असते. तरीही मी त्यांचे नाव तपासणीसाठी दिले नाही. अशी अफवा ते राहत असलेल्या परिसरातील एका ‘भक्ताने’ पसरवली. मुळात, २४ एप्रिलला खासगी हॉस्पीटलमध्ये मामाची झालेली भेट ही आम्हा दोघांची शेवटची भेट होती. डॉक्टरांनी तपासणी केल्यानंतर मामाने आईला घरात येण्याचा फोर्स केला होता. घरातील सदस्यांना संसर्क होऊ नये म्हणून आई आणि मी घरात न जाण्याचा निर्णय घेऊन बाहेरच्या बाहेर निघून गेलो होतो. असे असतानाही मामाला ‘टार्गेट’ करण्याहेतू ‘भक्ताने’ त्यांच्यापासून दूर राहण्यासंदर्भात लोकांना सांगितले. कोरोना पॉझिटिव्ह भाच्यासोबत तुम्ही फिरत होते, घरात संचार असायचा हे खरं आहे का? यासंदर्भात विचारणा करणारे फोन मामाला येत होते. लोकांच्या अफवांचा त्यांनाही मनस्ताप सहन करावा लागला. त्यांच्या परिसरात अफवा पसरविणारा ‘भक्त’ कोण? याचा शोध घेतल्यानंतर मामा सोबत नेहमी राहणारा त्यांचाच मित्र निघाल्याने त्यांनाही आश्चर्य वाटले.
-----
त्याला कोणी सांगितले होतं फिरायला

कोरोना पॉझिटिव्ह आल्यानंतर अनेकांनी मला ट्रोल करण्याची संधी सोडली नाही. जिल्हा रूग्णालयात उपचार घेणाऱ्या कोरोना पॉझिटिव्ह महिलेने उपचारादरम्यान मुलीला जन्म दिला होता. त्या दोघांनाही डिस्चार्ज देतानांचा सोहळा जिल्हा रूग्णालयात पार पडला होता. वार्ताकन करताना लहान बाळासमवेत फोटो काढून मी सोशल मिडियावर टाकले होते. अनवधानाने या सोहळ्याच्या चार दिवसानंतरच मी कोरोनाग्रस्त झालो. या फोटोंचा आधार घेत अनेकांनी मला ट्रोल केले. लहान मुलीला हातात घेतल्यानेच याला कोरोना झाला, त्याला कोणी सांगितले होते तिथे फिरायला अशा चर्चाही रंगल्या. अनेकांनी मुलीला घेतल्यामुळे कोरोना झाला का? असे फोनवर विचारले. वास्तविकता नेमकी कसं घडत गेले हे सविस्तरपणे सांगितलेलच आहे. नेमकी कोरोना कसा झाला याचे उत्तर माझ्याकडे आहे ना डॉक्टरांकडे. कोरोना हा आजार नसुन तो व्हायरस आहे. तो कसा आपल्याला जवळ करेल हे सांगता येत नाही. मी स्वतः दक्षता बाळगूनही कोरोना पॉझिटिव्ह झालो होतो. भविष्यात तो कोणाला होईल याची शाश्वती नसल्याने लोकांनी न घाबरता, अफवा न पसरविता या संकटाला सामोरे जायला हवे.

(तुर्तास भाग- १ इथेच थांबवितो. अनावधानाने कोणाचे नाव विसरले असेल तर क्षमस्व. ‘भक्तां’ची नावे त्यांची बदनामी नको म्हणून टाळलीत.)

No comments:

Post a Comment